De Boembekemolen prijkt sinds 2005 op de lijst van beschermde monumenten. De molen ligt op de Zwalmbeek op de grens van Michelbeke, Rozebeke en Sint-Goriks-Oudenhove. 'Twee jaar geleden werd de beschermde dieselmotor van de watermolen al gerestaureerd', zegt minister Bourgeois. 'Het totale restauratieproject omvat het maalvaardig maken van de watermolen, het uitbouwen van een bezoekersruimte voor onthaal, tentoonstellingen enzovoort. Met een terras aan de waterkant wil de eigenaar de bezoeker een mooi beeld geven op de Zwalm, het waterrad en het kolkende water. De eerste fase start met restauratiewerken ter voorbereiding van het maalvaardig maken van de molen.'

De Boembekemolen is een bovenslagwatermolen waarvan de oudst bekende vermelding dateert van 1548. De molen is buiten dienst sinds 1967, toen de laatste molenaar omkwam tijdens een boerenbetoging in Oudenaarde. Het verval heeft zich daarna snel ingezet. Sinds 2001 is de vzw Natuurpunt eigenaar. Deze heeft zich geëngageerd om de molen maalvaardig te restaureren en heeft daarvoor de vzw Boembeke opgericht. Bedoeling is dat de molen een centrale rol zal spelen in het natuurgebied Middenloop Zwalm. Daarin zal ook een bezoekerscentrum geïntegreerd worden.

De Schellemolen in Damme ziet er momenteel niet zo mooi uit. Aan de westkant van de molen hangt er mos waardoor het gebouw een groene schijn krijgt. Sinds 1971 is de molen eigendom van het West-Vlaamse provinciebestuur. Molenliefhebbers hopen dan ook dat het provinciebestuur zijn verantwoordelijkheid neemt en iets aan het mos doet. 

'Onze diensten hadden eerst geen idee dat de westkant van de molen groen zag', vertelt Werner Vandemaele, diensthoofd gebouwen bij het West-Vlaamse provinciebestuur. 'Ik heb opdracht gegeven om de situatie te bekijken. Mos ontstaat door een tekort aan zon. Bovendien veroorzaakt de hevige regen van de voorbije weken een hoog vochtigheidsgehalte in de Schellemolen wat een goede ondergrond is voor mos. Als zou blijken dat de molen een snelle behandeling nodig heeft, zullen wij dit doen.' 

De Vredesmolen is een stenen molenruïne van de voormalige graan- en oliemolen uit 1879. Deze molen staat sinds 1999 op de lijst van de beschermde monumenten. 'Het is niet de bedoeling om deze molen volledig te restaureren en maalvaardig te maken. We willen enkel de molenruïne in stand houden en het monument voor het publiek toegankelijk maken. Aannemer Monument Vandekerckhove uit Ingelmunster zal de werken uitvoeren. Dat kost 491.012euro', zegt Toerismeschepen Eric Verbeure (CD&V).

'Het consolideren van de molen betekent dat er heel wat voeg- en metselwerk moet gebeuren om het instorten te vermijden. Rond de molen staat al een ijzeren constructie die nu als stelling wordt gebruikt, maar die nadien als trappenstelsel zal fungeren om de molen te beklimmen. Een ander deel van de consolidatiewerken is het herstel van het bijgebouw, dat vroeger dienst deed als maalderij', vervolgt Eric Verbeure.

Het gemeentebestuur zorgde enkele jaren geleden al voor een volledige restauratie van de houten windmolen en breidde de plannen uit naar de omgeving. Nu de volledige site is verworven, bestaan er plannen om de omgeving mooier in te richten en later de historiek van de windmolen in een gebouwtje of cafetaria uit de doeken te doen. In een eerste fase wordt alles gesloopt, het perceel ingezaaid en het talud van de molen aangepast. 'Zo krijgen we ook de kans het kruispunt wat overzichtelijker te maken', zegt diensthoofd Frans Arents van de gemeente.

De windmolen Vanderhaegen stond ooit in Nieuwerkerken, en werd - met paard en kar - door molenaar Vanderhaegen naar Mere gebracht. Met de werken duikt ook het verhaal op van een Duitse soldaat, die er zou gedood zijn op het einde van de Tweede Wereldoorlog. 'Misschien vinden ze hem nu terug', klinkt het.

'We wilden deze unieke molen, overigens het enige exemplaar in onze gemeente, niet laten verloren gaan,' zegt schepen Carine Dejonghe (Open VLD). 'Daarom beslisten we de molen te kopen. Tot onze aankoop behoren ook de maalderij, het bakhuis en ook het aanpalende woonhuis.'

De toegangstrap van zeven meter hoog was in gevaarlijk slechte staat en moest dringend worden gerenoveerd. De vzw Molenvrienden was op zoek naar een degelijke en financieel haalbare oplossing en kwam zo terecht bij de buren van het Technisch Heilig Hartinstituut. Een kolfje naar de hand van de vijftien leerlingen van het vijfde jaar beroeps hout. 'Toch is het geen sinecure', verzekert technisch adviseur Theo Moons. 'De leerlingen moesten eerst een ontwerp maken met de computer. Ze hebben de trap helemaal uitgetekend. Het gaat om erg grote onderdelen in massieve eik.'

Het was de eerste keer dat de klas een dergelijk groot project uitvoerde. 'De leerlingen waren er vijf maanden mee bezig. Vooral Joran Thijs, Stephen Reynders, Sam Diels en Senne Jacobs waren actief bij het project betrokken. De opdracht paste perfect binnen het leerplan: normaal maken de leerlingen een schaalmodel, maar nu konden ze het ontwerp ook uitvoeren. Een uitdaging met een prachtig resultaat, erg motiverend voor de leerlingen.'